کلاهبرداری تاریخ هنر جعلی فریب
شگفتانگیز است! یک نقاشی جعلی در موزه قاهره
6 نوامبر 2002
تقریباً غیرقابل تصور است که از زمان کشف آن در سال 1987 در قبر آموسیس چهارم، این نقاشی جعلی بهاندازهای از نظر متخصصان پنهان مانده باشد. در واقع، خواننده بلافاصله به چندین تناقض زمانی در آن میپردازد. فرعون با همسرش که در سمت چپ او قرار دارد، نمایش داده شده است، در حالی که یک بردگر روغن عطر دار را به او میآورد. پسرش در پایینتر از آن جا نشسته و سبک موی خاصی دارد. بررسی دقیقتر نشان میدهد که او در دست خود یک دیسکت سه اینچی نگه داشته است، در حالی که روی تختهای یک ... ماکاینتوش به صورت پروفایل قرار دارد که البته در آن زمان وجود نداشته است. میوهٔ "اپل" نیز در یکی از کارتوشها قابل مشاهده است.
بلافاصله پس از کشف، نقاشی از نمایش خارج شد. بررسی دقیق نشان داد که نویسنده آن جان-پیر پیت، نویسندهای بود که در دهه ۸۰ تعداد زیادی جعل از این نوع ساخته بود و در زمانی که به عنوان معاون مدیر مرکز محاسبات دانشگاه پروونس فعالیت میکرد. متأسفانه برخی از محققان مؤسسه تحقیقات علمی فرانسه (CNRS) در برخی مواقع به جای فعالیتهای علمی، وقت خود را صرف ساخت چنین کارهایی کردهاند. اگر در خانهتان آثار هنری بزرگ دارید، مطمئن شوید که در آنها نمودارهای غیرمنطقی از این دست وجود ندارد. به گزارش ما، پیت در آن زمان تعداد زیادی جعل با امضای داومیه، پیکاسو، لاوترک و غیره منتشر کرده بود.
تصویر زیر از معبد کارناک گرفته شده است که در پسزمینه آن دربهای معبد دیده میشود. در حالی که ممکن است فکر کنید این تصویر ترکیبی است، اما در واقع هیچ گونه ترکیبی نیست. بازرسان مصری بارها به صورت تصادفی قطعات سنگهای یافت شده را جمعآوری کردهاند و آنها را مثلاً برای ساخت دیوار استفاده کردهاند. این همان حالتی است که در تصویر زیر مشاهده میشود.
در راه اصلی پیچیدهٔ کارناک، دیده شده توسط میلیونها گردشگر
سنگ در مرکز عکس به وضوح دو پا را نشان میدهد که احتمالاً متعلق به یک فرعون یا اوزیریس است، و نوار دو شاخهای که دیده میشود، پایهٔ استاندارد یک "میلهٔ گوسفندکشی مصری" است. نه تنها پاها به صورت معکوس نمایش داده شدهاند، بلکه کارتوش هیروگلیفی که در سمت چپ و بالای آن دیده میشود نیز به صورت معکوس قرار دارد! میتوان انتظار داشت که نگهبان موزه فوراً با دیدن سنگهایی که هر روز توسط هزاران بازدیدکننده دیده میشوند (در مسیر مرکزی)، بگوید: «این بلوکها را جدا کنید و همه چیز را دوباره به جای خودش بگذارید!» اما نه، احتمالاً باستانشناسان مصری این جزئیات را متوجه نشدهاند که این موضوع توضیح میدهد چرا جعل ساخته شده توسط جان-پیر پیت به مدت پانزده سال از چشمان آنها فرار کرده است.
اگر بازسازی نقوش کارناک یک بیمعنایی واقعی است، نقاشی مصری یک شوخی است! من خودم هفتاد و پنج سال پیش این «آثار» را ساختهام، مانند این جعل داومیه یا این جعد پیکاسو که هر دو به وضوح یک ... رایانه کوچک دارند. یک دوستم یک مجلهٔ «اداری اطلاعات» داشت و از من درخواست کرده بود تا جلد آن را طراحی کنم. بنابراین سری زیادی از این جعلها ساخته شد. من هنوز نتوانستم یک جعل لاوترک که در آن زمان ساخته بودم و در آن گروهی از زنان بدکار داشتند که روی یک ... ماکاینتوش تعداد پاسهای خود را میشمردند، پیدا کنم. هرگز فکر نمیکردم که خوانندگان به این شوخیهای آشکار و بیضرر جدی بگیرند. چه کسی میتوانست تصور کند که مدیران موزه و متخصصان هنر نمیتوانستند حضور یک رایانه کوچک در یک نقاشی مصری، یا یک داومیه یا پیکاسو را ببینند؟ اما اینطور بود که برخی از خوانندگان به این شوخیها واقعیت داده و با صداقت آن را پذیرفتند.
وقتی در وبسایتم یک بخش را به موضوع آزمونی اختصاص دادم که برای تشخیص بیهوشی طراحی شده بود، به دلیل ویلفرید وورماستاین و لئاتیسیا پاپارازی، برخی از خوانندگان فوراً به گوگل مراجعه کردند، یک عادت که امروزه استاندارد شده است، تا ردپای این دو محقق را در آنچه امروزه کاربران اینترنت به عنوان یک دانشنامه واقعی میدانند، پیدا کنند. از این تجربیات درس مهمی باید گرفت، جایی که خودم اولین کسی بودم که شوکه شدم. من بارها نوشتهام: «یاد بگیرید که به طور مستقل فکر کنید، در غیر این صورت دیگران برای شما فکر خواهند کرد.» این شوخیهای بیضرر به ما یادآوری میکنند که چقدر اطلاعات قابل تحریف هستند. بعضی از افراد به من مینویسند: «ما نوشتههای شما را دنبال میکنیم، چون به شما اعتماد داریم.» این روش درستی نیست. باید یاد بگیرید که هر چیزی که به دستتان میآید را با ذهنی بحرانی بخوانید، همانطور که خودم سعی میکنم انجام دهم. شاید جالبترین نکته در این روش انتشار اطلاعات در یک وبسایت، ویژگی تعاملی آن باشد. هر لحظه خوانندگان به من مینویسند: «آنچه که میگویید نادرست است، این شخص هرگز رئیس یک انجمن فرانسوی-اسرائیلی نبوده... اینها به این شکل اتفاق نیافتادهاند» و غیره. و من به آنها توجه میکنم. اطلاعاتی که در اینترنت بدون محدودیت زمانی قابل دسترسی هستند، پویا میشوند و میتوانند روزانه بازبینی شوند، و به خوانندگانم این افتخار را میدهم. این تعامل بود که به من اجازه داد تا در موضوعات بسیار پیچیدهای مانند بحران فلسطین-اسرائیل یا همانطور که الان انجام میدهم، یادآوریهایی دربارهٔ رویدادهای جنگ الجزایر داشته باشم.
در پایان بدانید که گوگل، هرچند به شکل شگفتانگیزی عمل میکند، ساختهٔ NSA، یعنی ادارهٔ علمی ملی آمریکا است. با اینکه به سرعت به قدرتمندترین موتور جستجوی جهان تبدیل شده، گوگل به صورت خودکار وارد خانهٔ شما میشود، علایق شما را تشخیص میدهد، شما را شناسایی میکند و در نهایت ممکن است زمانی که به آن اعتماد مطلق داده باشید، شما را تحت تأثیر قرار دهد. آیا فکر میکنید میتوان به NSA اعتماد کامل داشت؟ جهان امروز در حال گذر از ساعتهای بسیار جدی است و ما نمیتوانیم همچنان بیخودی و آغشته به این باور باشیم. کلاهبرداری، اختراع جهان معاصر نیست. تاریخ معاصر به ما یادآوری میکند که حقایق به آرامی و با سرعت بسیار کم ظاهر میشوند.