China en de Chinezen
De Chinezen en ik
26 december 2004
Zo, we komen nu bij het einde van december 2004. Hoe verder het gaat, hoe slechter het wordt. Bush is herkozen en door Times Magazine uitgeroepen tot man van het jaar. Poetin flirt met de Chinezen. Die gaan ons commercieel overweldigen met een onoverwinnelijke wapen: hun grote bevolking en hun lage loonkosten. In China is het eeuwige gevaar, de honger, overwonnen. Een salaris van 40 euro per maand wordt als een wonder beschouwd. Medewerkers van een bedrijf zijn nergens lastig mee dat ze in slaapzalen op hun werkplek slapen. In dit enorme land bestaat een kringloop van "machtelijke mensen". Sociale onevenredigheden zullen daar verticale proporties aannemen. Colossale fortuinen zullen worden opgebouwd. Rijk zijn in China is absoluut geen schande. Integendeel: armoede is wat de mens ongeoorloofd maakt. Een man die in China woont, schreef me eens: "Als je geen geld hebt, mag je niet hopen op een huwelijk." Als een Chinees geld heeft, toont hij het, laat het zien en zijn landgenoten zijn jaloers op zijn succes. Daar is geen schaamte aan verbonden om een "nieuwe rijke" te zijn.
Op een dag zal de beurs van Peking haar wetten uitvaardigen. Overal waar Chinezen zich hebben gevestigd, hebben ze zich altijd als uitstekende handelaars bewezen. De ideologische basis is simpel: alles moet worden ingezet om het Westen te verslaan, de grootheid en macht van China te verzekeren. Het is de oosterse versie van "verrijk jezelf". De meest fantastische economische oorlog aller tijden is onlangs uitgeroepen. Men vindt vergelijkbare dingen in India of in vele oosterse, Arabische of zelfs Afrikaanse landen. Gelijkheid tussen mannen en vrouwen is een "extreem modern" begrip, net als het bezit van onafhankelijke rechten. Uiteindelijk kan de geschiedenis alleen maar zichzelf herhalen. Mensen komen uit hun agrarische overlevingsfase, krabben hun schrale stukje slechte grond, komen uit hongersnood en epidemieën om in het voordeel van de industriële tijd te treden. Bovendien leveren de westerlingen, aangedreven door winstbejag en het verlangen naar hoge rendementen, alles af, gerustgesteld door de politieke stabiliteit van het land, begeleid door ijzeren handen. Ze "verplaatsen" hun productie, exporteren de volledige productieinstallatie. U heeft een fabriek in Frankrijk, uw werknemers kosten u te veel? Exporteer die dan, sleutel in hand, naar de buitenwijken van Nanking, waar mensen wachten die slim en meewerkend zijn, ondersteund door goedkope, onderdanige arbeidskrachten. Het fantastische is dat men zelfs een bedrijf stukje voor stukje kan verplaatsen, afhankelijk van vaardigheden en specialisaties.
Er staan grote veranderingen aan te komen. Globalisatie zal gepaard gaan met spectaculaire en ongekende economische groei. De geïndustrialiseerde landen zullen... industrialisatie leveren, sleutel in hand, en arme landen (tenminste diegenen die intelligent genoeg zijn om deze industrialisatie te verwerken) zullen daarvoor winstmarges aanbieden, gebaseerd op lage lonen en een geringe sociale dekking, die elk concurrentiegevaar overtreffen. De oude tegenstelling tussen kapitalisme en marxisme is verdwenen. Ooit had de Sovjet-Unie zich geïndustrialiseerd ten koste van haar boerenbevolking, op een autarke manier. Als de Chinezen dat zouden willen, zou dat... eeuwen duren. Ze zullen dus massaal hun industrialisatie importeren. Voor een Chinees betekent het beschikken over een woning in een flatgebouw, een televisie die hem efficiënt en subtiel indoctrineert, net als een presidentiële toespraak, openbaar vervoer dat hem in de "metro-werk-dromen" laat verdwijnen, een cd- en dvd-speler, misschien voor sommigen een auto, een onverwachte luxe.
China heeft een technisch-wetenschappelijke traditie die veel ouder is dan de onze. Hun schepen voeren al rond de wereld toen wij nog nauwelijks in staat waren om met kwetsbare boten op het water te varen. Ze zijn zelfs de uitvinders van meervoudige zeilen en scheepsrompen met afgesloten compartimenten. Ze zijn creatief, slim. Ze hebben vele dingen uitgevonden die op hun tijd een revolutie veroorzaakten. Papier bijvoorbeeld. Maar ook drukwerk, poeder, kompas, gietijzer, stijgbeugels, mechanische horloges, handwiel, scheepsrompen met afgesloten compartimenten. Op dit moment leren miljoenen Chinezen onze talen in een razend tempo. Alles ontwikkelt zich daar ongekend. Onlangs kwam er nieuws dat een akkoord over de quota voor textielimport is verlopen. China gaat nu met een vuurkracht in de strijd die zich niet voorstellen laat. Landen als Tunesië en Marokko, klassieke onderaannemers voor kledingproductie, lopen het risico om als strohalm weggevaagd te worden, zonder alternatief. De productieactiviteiten van de Arabische landen blijven zeer beperkt. Als de oliebronnen ophouden, zal de schok ernstig zijn. China daarentegen kan op alle fronten en op elk niveau aanvallen, van badkleding en speelgoed tot machinegereedschappen, auto's, vliegtuigen, microprocessoren of software.
Ik ga u een waar verhaal vertellen, een ervaren verhaal, dat u zult overdenken. Het was halverwege de jaren tachtig. Een congres over MHD vond plaats in Boston en ik had er op de een of andere manier toch terechtkunnen komen. Iedereen had een somber gezicht. De Amerikaanse burgers die voor MHD stonden, klaagden en hoopten op betere tijden, terwijl niet ver daarvandaan het Aurora-project zich ontwikkelde in de laboratoria van Sandia en Livermore. De Russen waren gekomen en hadden ons hun impulsgenerator MHD "Pamir" laten zien, een soort enorm kaas, vijf meter in doorsnede, vervoerd op enorme vrachtwagens. Een machine voor stroomcompressie. Officieel was het een apparaat om de elektrische geleidbaarheid van de grond over grote afstanden te meten, om aardbevingen te voorspellen door veranderingen in de geleidbaarheid op te sporen.
Toen kwamen er twee Chinezen. Een was oud en zeer geestelijk, de andere had nauwelijks dertig jaar en keek alles met verbazing aan. Duidelijk was dat deze man nooit buiten China was geweest. Zijn baas gaf een uitleg van een uur zonder dat er een spier op zijn gezicht bewoog. We zagen een eindeloos aantal afbeeldingen voorbijflitsen via dia's, met grafieken en curven. Het werd duidelijk dat de Chinezen in de afgelopen twintig jaar precies hetzelfde hadden gedaan als de Westerlingen en de Russen. Ze hadden "open cycli" getest, gericht op het omzetten van energie uit de verbranding van fossiele brandstoffen of gegasificerde kolen in elektriciteit. Ze hadden gesloten cycli gebouwd, met systemen op twee temperaturen gespeeld, de instabiliteit van Vélihov getest. Naast mij stond een Texaan, met een afschuwelijke polka-dot das, die het niet meer aankon.
- Maar, mompelde hij in zijn baard, hoe kan het dat wij dit allemaal hebben gemist? We hebben toch satellieten, bij God! - Mijn beste, antwoordde ik, wanneer u met uw satellieten op zoek bent naar onderzoekscentra, probeert u daarbij grote gebouwen met geometrische vormen te herkennen, omgeven door enorme parkeerterreinen vol onoverzienbare auto's. Maar u hebt zelf gezien hoe een hoogwaardig onderzoekscentrum in China eruitziet: een oude cementfabriek waar het parkeerterrein is gevuld met duizenden fietsen.
Terug naar Gids Terug naar Startpagina
**Aantal bezoeken aan deze pagina sinds 26 december 2004: ** ---